Ders Konumuz: Temel Veri Tipleri ve Değişkenler — Sayılar (int, float, complex)
Python programlamaya yeni başladıysanız, ilk anlamanız gereken kavramlardan biri veri tipleridir. Bu bölümde, sayı veri tiplerine odaklanacağız. Python’da sayılar üç ana kategoriye ayrılır:
- int — Tam sayılar
- float — Ondalıklı sayılar
- complex — Karmaşık sayılar
Ayrıca bu sayı türlerinin nasıl kullanıldığını, aralarında nasıl dönüşüm yapılacağını ve temel matematiksel işlemleri Python’da nasıl gerçekleştireceğimizi göreceğiz.
📌 Lütfen Google Colab’ı açın ve aşağıdaki örnekleri kendiniz deneyin. Python ile Kodlamaya başlamak için ilk yazımı aşağıdaki linkten okumanızı tavsiye ederim:
1. int (Tam Sayılar)
Tam sayılar virgül içermez ve negatif ya da pozitif olabilir.
number1 = 10
number2 = -42
number3 = 0
Python çok büyük tam sayıları da destekler:
big_number = 123456789012345678901234567890
Sık kullanılan işlemler:
x = 5
y = 2
print(x + y) # Toplama → 7
print(x - y) # Çıkarma → 3
print(x * y) # Çarpma → 10
print(x // y) # Tam bölme → 2
print(x % y) # Mod alma → 1
print(x ** y) # Üs alma → 25
2. float (Ondalıklı Sayılar)
Ondalık içeren sayılar float tipindedir.
pi = 3.14
negative = -12.5
decimal = 0.0
📝 Not: Ondalık ayırıcı olarak nokta (.), virgül (,) değil kullanılır.
float ile işlemler:
a = 7.5
b = 2
print(a + b) # 9.5
print(a / b) # 3.75
int ve float birlikte kullanılabilir. Sonuç genellikle float olur:
print(4 + 2.0) # 6.0
3. complex (Karmaşık Sayılar)
Python, ileri düzey matematikte kullanılan karmaşık sayıları destekler. Sanal kısmı belirtmek için j kullanılır (i değil).
z = 3 + 4j
print(type(z)) # <class 'complex'>
Gerçek ve sanal kısımlar:
print(z.real) # 3.0
print(z.imag) # 4.0
Karmaşık sayılarla işlemler:
a = 2 + 3j
b = 1 - 1j
print(a + b) # (3+2j)
print(a * b) # (5+1j)
Tür Dönüşümü (Type Conversion / Casting)
Farklı sayı türleri arasında dönüşüm yapmanız gerekebilir. Python bunu kolaylaştırır:
x = 10
print(float(x)) # 10.0
y = 3.7
print(int(y)) # 3 (ondalık kısmı atılır)
z = 5
print(complex(z)) # (5+0j)
Veri Tipini Öğrenmek için
type()
Fonksiyonu
print(type(7)) # <class 'int'>
print(type(2.5)) # <class 'float'>
print(type(3 + 1j)) # <class 'complex'>
Gelişmiş İşlemler için “math“ Modülü
Python’un yerleşik math modülü, özellikle float tipleriyle çalışırken gelişmiş fonksiyonlar sunar:
import math
print(math.sqrt(16)) # Karekök: 4.0
print(math.pow(2, 3)) # Üs alma: 8.0
print(math.pi) # Pi sayısı
print(math.floor(4.9)) # Aşağı yuvarlama: 4
print(math.ceil(4.1)) # Yukarı yuvarlama: 5
Uygulama Görevi
Bilgisayarınızda aşağıdaki örneği çalıştırın ve çıktıyı gözlemleyin:
a = float(input("Birinci sayıyı girin: "))
b = float(input("İkinci sayıyı girin: "))
print(f"Toplam: {a + b}")
print(f"Fark: {a - b}")
print(f"Çarpım: {a * b}")
print(f"Bölüm: {a / b}")
Ödevler
Alıştırma 1 — Veri Tipini Belirle
Aşağıdaki değişkenlerin veri tipini type() ile yazdıran bir Python betiği yazın:
a = 17
b = 3.14
c = -5
d = 2 + 3j
e = 0.0
Beklenen çıktı:
<class 'int'>
<class 'float'>
<class 'int'>
<class 'complex'>
<class 'float'>
Alıştırma 2 — Temel Aritmetik İşlemler
İki sayı alın, dört temel işlemi yapın: toplama, çıkarma, çarpma, bölme. Sayılar ondalıklı olabilir.
Örnek çıktı:
Birinci sayı: 8.5
İkinci sayı: 2
Toplam: 10.5
Fark: 6.5
Çarpım: 17.0
Bölüm: 4.25
Alıştırma 3 — Tür Dönüşümü
Aşağıdaki dönüşüm sonuçlarını tahmin edin ve her değişkenin değeri ile tipini yazdırın:
x = 5
y = 3.8
x_float = float(x)
y_int = int(y)
z_complex = complex(x)
print(x_float)
print(type(x_float))
print(y_int)
print(type(y_int))
print(z_complex)
print(type(z_complex))
Alıştırma 4 — Karmaşık Sayılarla İşlem
Aşağıdaki karmaşık sayıları toplayan ve çarpan bir Python betiği yazın:
z1 = 4 + 2j
z2 = 1 - 5j
z_sum = z1 + z2
z_product = z1 * z2
print(f"Toplam: {z_sum}") # (5-3j)
print(f"Çarpım: {z_product}") # (14-18j)
Alıştırma 5 — math Modülü Kullanımı
Aşağıdaki işlemleri yapan bir program yazın:
- 25’in karekökü
- 3.2 sayısını aşağı yuvarlama
- 6.8 sayısını yukarı yuvarlama
- 2 üzeri 5
- Pi sayısını yazdırma
İpucu: import math komutunu unutmayın.
Cevaplar
Alıştırma 1
a = 17
b = 3.14
c = -5
d = 2 + 3j
e = 0.0
print(type(a)) # <class 'int'>
print(type(b)) # <class 'float'>
print(type(c)) # <class 'int'>
print(type(d)) # <class 'complex'>
print(type(e)) # <class 'float'>
Alıştırma 2
a = float(input("Birinci sayı: ")) # örnek: 8.5
b = float(input("İkinci sayı: ")) # örnek: 2
print(f"Toplam: {a + b}") # 10.5
print(f"Fark: {a - b}") # 6.5
print(f"Çarpım: {a * b}") # 17.0
print(f"Bölüm: {a / b}") # 4.25
📝 Not: Çıktı, kullanıcının girişine bağlı olarak değişecektir.
Alıştırma 3
x = 5
y = 3.8
x_float = float(x)
y_int = int(y)
z_complex = complex(x)
print(x_float) # 5.0
print(type(x_float)) # <class 'float'>
print(y_int) # 3
print(type(y_int)) # <class 'int'>
print(z_complex) # (5+0j)
print(type(z_complex)) # <class 'complex'>
Alıştırma 4
z1 = 4 + 2j
z2 = 1 - 5j
z_sum = z1 + z2
z_product = z1 * z2
print(f"Toplam: {z_sum}") # (5-3j)
print(f"Çarpım: {z_product}") # (14-18j)
Alıştırma 5
import math
print(math.sqrt(25)) # 5.0
print(math.floor(3.2)) # 3
print(math.ceil(6.8)) # 7
print(math.pow(2, 5)) # 32.0
print(math.pi) # 3.141592653589793
Artık Python’daki temel sayı türleriyle çalışmaya başlayabilirsiniz 👏
Gökrem Tekir Blog Sayfası 